Υπηρεσίες INSPIRE

Εθνικό Θεσμικό Πλαίσιο για την ΕΥΓΕΠ PDF Εκτύπωση

 

Πεδίο εφαρμογής του Ν. 3882/2010

Ο Ν. 3882/2010 (ΦΕΚ 166 Α 22.09.2010), σύμφωνα με τα άρθρα 4 & 15, έχει εφαρμογή σε όλα τα γεωχωρικά δεδομένα και υπηρεσίες που αφορούν στην Ελληνική Επικράτεια και ανήκουν ή βρίσκονται στην κατοχή του ευρύτερου δημόσιου τομέα:

  • γεωχωρικά δεδομένα αποτελούν οποιαδήποτε δεδομένα αφορούν άμεσα (π.χ. όρια ζωνών NATURA 2000, στατιστικά στοιχεία ανά γεωγραφική μονάδα αναφοράς όπως περιφέρειες ή δημοτικά διαμερίσματα) ή έμμεσα (π.χ. λίστα διευθύνσεων κτιρίων) σε συγκεκριμένη γεωγραφική τοποθεσία.
  • υπηρεσίες γεωχωρικών δεδομένων αποτελούν πράξεις οι οποίες είναι δυνατόν να εκτελούνται, με την επίκληση εφαρμογής πληροφορικής, στα γεωχωρικά δεδομένα που περιέχονται στα σύνολα γεωχωρικών δεδομένων ή στα σχετικά μεταδεδομένα τους.

Υποχρέωση εφαρμογής του νόμου έχουν :

  • η Κυβέρνηση και τα Κυβερνητικά όργανα, οι δημόσιες υπηρεσίες, οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, συμπεριλαμβανομένων των δημόσιων συμβουλευτικών φορέων, σε εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο
  • οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο εκτελεί δημόσια διοικητικά καθήκοντα δυνάμει του εθνικού δικαίου, συμπεριλαμβανομένων ειδικών αρμοδιοτήτων, δραστηριοτήτων ή υπηρεσιών και
  • οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο ασκεί καθήκοντα ή αρμοδιότητες δημόσιας αρχής, ή παρέχει δημόσιες υπηρεσίες, υπό τον έλεγχο φορέα ή προσώπου που εμπίπτει στις ανωτέρω περιπτώσεις
  • νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου που ανήκουν στο κράτος ή επιχορηγούνται τακτικώς, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, από κρατικούς πόρους κατά 50% τουλάχιστον του ετησίου προϋπολογισμού τους, καθώς και οι δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμοί που προβλέπονται στις διατάξεις του αρ. 1 του Ν.3429/05.
  • Εξαιρούνται τα όργανα που ασκούν δικαστική ή νομοθετική εξουσία.

 

Οι προβλέψεις του νόμου με μια ματιά.

Ο νόμος θέτει τις βάσεις για την άμεση δημιουργία της Εθνικής Υποδομής Γεωχωρικών Πληροφοριών. Συγκεκριμένα:

• Ορίζεται η δημιουργία μίας Εθνικής Διαδικτυακής Πύλης Γεωχωρικών Πληροφοριών (geoportal) στον Οργανισμό Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδας (ΟΚΧΕ) στην οποία θα τηρείται πλήρης κατάλογος όλων των διαθέσιμων γεωδεδομένων και υπηρεσιών. Τόσο η Δημόσια Διοίκηση όσο και οι πολίτες θα μπορούν να δουν μέσω της πύλης τα γεωδεδομένα και να τα επεξεργαστούν. Για γεωδεδομένα στα οποία η άμεση πρόσβαση για οποιοδήποτε λόγο δεν είναι δυνατή (π.χ. προσωπικά δεδομένα, δημόσια ασφάλεια κλπ), θα δίνονται πληροφορίες για την υπηρεσία που τα παρέχει καθώς και για τους αντίστοιχους όρους διάθεσης.

• Για κάθε σύνολο δεδομένων ορίζεται μόνο μία δημόσια αρχή ως υπεύθυνη για την παραγωγή και την επικαιροποίησή του.

• Εντός κάθε υπουργείου, περιφέρειας, και δήμου ορίζονται ειδικές επιτροπές με τίτλο Κομβικά Σημεία Επαφής τα οποία θα έχουν συντονιστικό ρόλο για τις υπηρεσίες που εκπροσωπουν και θα ενημερώνουν τον κατάλογο γεωδεδομένων και υπηρεσιών. Ο ΟΚΧΕ θα βεβαιώνει ότι αυτά είναι σύμμορφα με τις προδιαγραφές της INSPIRE προτού τα ενσωματώσει στον κατάλογο του geoportal, προκειμένου να διασφαλίζει την αξιοπιστία και την ορθότητα της παρεχόμενης γεωπληροφορίας.

• Για να μπορέσει ο ΟΚΧΕ να εξυπηρετήσει αποτελεσματικά τις ανάγκες της ΕΥΓΕΠ και για να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στο θεσμικό του ρόλο ως Εθνικού Χαρτογραφικού φορέα, θεσπίζεται σε αυτόν Διεύθυνση Γεωπληροφορικής και ορίζονται άλλα λεπτομερειακά θέματα για την καλύτερη λειτουργία του.

• Τα γεωχωρικά δεδομένα θα διατίθενται χωρίς χρέωση και χωρίς περιοριστικούς όρους μεταξύ των φορέων της Δημόσιας Διοίκησης και προς τους πολίτες.

• Συγκροτείται Εθνική Επιτροπή Γεωπληροφορίας (ΕΘΕΓ) παρά τω Πρωθυπουργώ, με μέλη Γενικούς Γραμματείς από τα κύρια εμπλεκόμενα Υπουργεία και πρόεδρο τον Υπουργό ΠΕΚΑ. Η επιτροπή θα καθορίσει λεπτομερειακά ζητήματα που αφορούν στη διάθεση και τιμολόγηση των γεωδεδομένων, θα εγκρίνει τις τεχνικές προδιαγραφές που θα εισηγείται ο ΟΚΧΕ και γενικότερα θα χαράσσει την Εθνική πολιτική σε θέματα διαχείρισης και διαμοιρασμού γεωπληροφορίας.

 

Οφέλη

Τα οφέλη από την εφαρμογή του νόμου είναι πολλαπλά και μπορεί κανείς να τα κατανείμει σε τέσσερις βασικούς άξονες:

1. Περιβάλλον: Καλύτερη διακυβέρνηση ειδικά σε θέματα περιβαλλοντικής πολιτικής, διότι η άμεση πρόσβαση στη συνολική εικόνα της κατάστασης στο χώρο θα επιτρέπει τη λήψη ενημερωμένων, ορθών και συντονισμένων αποφάσεων αποφεύγοντας τις αποσπασματικές, κατακερματισμένες και ασυντόνιστες δράσεις που πολλές φορές δημιουργούν σημαντικότερα προβλήματα από αυτά που επιλύουν.

2. Εθνική Οικονομία: Εξοικονόμηση πόρων. Σταματάει η κατασπατάληση του δημοσίου χρήματος που γινόταν με το κράτος να πληρώνει πολλές φορές για τα ίδια γεωδεδομένα και γεωγραφικά υπόβαθρα. Επίσης παύει η πρακτική δημιουργίας εκατοντάδων κατακερματισμένων βάσεων δεδομένων που ήταν πρακτικά άχρηστες, διότι δε μπορούσαν να αξιοποιηθούν από άλλα πληροφοριακά συστήματα λόγω διαφορετικών προδιαγραφών.

3. Ανάπτυξη: Ταχύτατη εξυπηρέτηση πολιτών και εταιρειών στον εντοπισμό της γεωπληροφορίας που τους ενδιαφέρει μέσω της υποδομής (Γεω-ΚΕΠ). Αυτό θα διευκολύνει υποψήφιους επενδυτές, θα μειώσει σημαντικά τη γραφειοκρατία και θα απλοποιήσει τις διαδικασίες. Επιπλέον, θα τονωθεί η ανάπτυξη, διότι η υποδομή αφενός θα αποτελέσει μία αναπτυξιακή πλατφόρμα για την δημιουργία τεχνολογικών προϊόντων και καινοτόμων υπηρεσιών από εταιρείες και επαγγελματίες του χώρου, αφετέρου θα συμβάλει στην προβολή της χώρας από το διαδίκτυο και στην ενίσχυση του τουρισμού.

4. Διαφάνεια: Ίση, ελεύθερη και δωρεάν πρόσβαση στα γεωδεδομένα για όλους, έλεγχος από τους πολίτες της τήρησης ζωνών προστασίας, συμμετοχική δημοκρατία, δυνατότητα στους πολίτες και στις ΜΚΟ να συνδράμουν το κράτος στις προσπάθειές του.

 

Υποχρεώσεις κάθε δημόσιας αρχής σχετικά με τους όρους και προϋποθέσεις για την προκήρυξη και παραλαβή έργων

Ο Ν. 3882/2010 καθορίζει συγκεκριμένες απαιτήσεις και προδιαγραφές σχετικά με κάθε έργο δημόσιας αρχής που εκτελείται με ίδια μέσα ή με προσφυγή σε εξωτερικό Ανάδοχο και αφορά σε θέματα γεωχωρικών δεδομένων & υπηρεσιών.

Βασική αρχή που πρέπει να ακολουθεί κάθε δημόσια αρχή, είναι πως πλέον απαγορεύεται η προμήθεια γεωχωρικών δεδομένων που είναι ήδη διαθέσιμα από άλλη δημόσια αρχή. Επιπλέον, όταν μία δημόσια αρχή προμηθεύεται γεωχωρικά δεδομένα, θα πρέπει να εξασφαλίσει την προμήθειά τους με άδεια χρήσης που επιτρέπει

(α) την κοινοχρησία χωρίς τέλη και περιορισμούς μεταξύ δημοσίων αρχών,

(β) τη δωρεάν διάθεσή τους προς τους πολίτες, σύμφωνα με τις ελάχιστες απαιτήσεις που καθορίζονται από το νόμο στα άρθρα 27 και 28.

 

Αναλυτικά οι υποχρεώσεις των δημοσίων αρχών περιγράφονται στα ακόλουθα άρθρα:

άρθρο 20

- Οι δημόσιες αρχές θεσπίζουν όλες τις νομοθετικές και κανονιστικές πράξεις ώστε να συμμορφώνονται πλήρως με τις πρόνοιες του νόμου και τις αποφάσεις της ΕΘΕΓ.

- Είναι υπεύθυνες για την ποιότητα των δεδομένων τους

- Συνεργάζονται με τον ΟΚΧΕ και τα ΚΟΣΕ που τις εκπροσωπούν

- Δεν προμηθεύονται γεωχωρικά δεδομένα, αν αυτά είναι ήδη διαθέσιμα από άλλη δημόσια αρχή

- Αν προμηθεύονται γεωχωρικά δεδομένα, εξασφαλίζουν πως αυτά μπορούν να διατεθούν προς άλλες δημόσιες αρχές και τρίτους σύμφωνα με τις προβλέψεις του νόμου.

άρθρο 21

- Για κάθε σύνολο γεωχωρικών δεδομένων, καθορίζεται μόνο μια δημόσια αρχή ως «κύριός» του, δηλαδή υπεύθυνη για όλο τον κύκλο ζωής και τη διάθεση του συνόλου

- Αν μια δημόσια αρχή δεν ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις της, η ΕΘΕΓ δύναται να ορίζει άλλη δημόσια αρχή ως «κύριο»

άρθρο 22

- Για κάθε έργο που εκτελείται από δημόσια αρχή, πρέπει να πληρούνται οι προϋποθέσεις της «Εθνικής Πολιτικής Γεωπληροφορίας» και του «Εθνικού Πλαισίου Διαλειτουργικότητας Γεωπληροφορίας και Υπηρεσιών»

- Να εξασφαλίζει την εκκαθάριση των δικαιωμάτων/αδειών διανοητικής ιδιοκτησίας σύμφωνα με το άρθρο 21

- Να ελέγχει σε συνεργασία με τα ΚΟΣΕ την ποιότητα των παραδοτέων

- Να λαμβάνει βεβαίωση από τον ΟΚΧΕ σχετικά με τη συμμόρφωση των παραδοτέων με την «Εθνική Πολιτική Γεωπληροφορίας» και το «Εθνικό Πλαίσιο Διαλειτουργικότητας Γεωπληροφορίας και Υπηρεσιών»

Μέχρι την έγκριση από την ΕΘΕΓ της «Εθνικής Πολιτικής Γεωπληροφορίας» και του «Εθνικού Πλαισίου Διαλειτουργικότητας Γεωπληροφορίας και Υπηρεσιών», οι δημόσιες αρχές οφείλουν να εφαρμόζουν τις εκτελεστικές διατάξεις της Οδηγίας 2007/2/ΕΚ (Οδηγία INSPIRE). Επιπλέον, κατευθύνσεις και ερμηνευτικές διατάξεις σχετικά με την εφαρμογή του νόμου μέχρι την έγκριση των παραπάνω κειμένων, δύναται να εκδοθούν από τις αρμόδιες Διαχειριστικές Αρχές των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων του ΕΣΠΑ, που θα αποτελούν κριτήρια για την επιλεξιμότητα των προτεινόμενων πράξεων.

 

Εθνική πολιτική Γεωπληροφορίας

Η Εθνική Πολιτική Γεωπληροφορίας, η οποία θα εγκριθεί από την ΕΘΕΓ και με βάση τις προβλέψεις του νόμου 3882/2010, είναι ένα κείμενο στο οποίο θα καθορίζονται οι κανόνες και οι διαδικασίες για τη συλλογή, παραγωγή, προμήθεια, διαχείριση, επαναχρησιμοποίηση, τιμολόγηση, κοινοχρησία και διάθεση γεωχωρικών δεδομένων και υπηρεσιών για τις δημόσιες αρχές.

Η διαδικασία η οποία θα ακολουθηθεί για να διαμορφωθεί η Εθνική Πολιτική Γεωπληροφορίας θα είναι ανοικτή σε όλους τους ενδιαφερόμενους, μέσω ηλεκτρονικών υπηρεσιών τις οποίες θα παρέχει ο ΟΚΧΕ. Ο ΟΚΧΕ θα συστήσει μη αμειβόμενες ομάδες εργασίας στις οποίες θα μπορεί να συμμετέχει όποιος επιθυμεί.

Επιπλέον, πριν την υιοθέτηση της Πολιτικής προβλέπεται η ανάρτησή της για διαβούλευση στο www.opengov.gr.

 

Εθνικό πλαίσιο διαλειτουργικότητας

Το εθνικό πλαίσιο διαλειτουργικότητας το οποίο θα εγκριθεί από την ΕΘΕΓ με βάση τις προβλέψεις του νόμου 3882/2010, είναι ένα κείμενο στο οποίο θα καθορίζονται τα τεχνολογικά μέτρα για την εξασφάλιση της διαλειτουργικότητας για τη γεωχωρική πληροφορία και τις γεωχωρικές υπηρεσίες δημοσίων αρχών.

Η διαδικασία η οποία θα ακολουθηθεί για να διαμορφωθεί αυτό το πλαίσιο θα είναι ανοικτή σε όλους μέσω ηλεκτρονικών υπηρεσιών τις οποίες θα παρέχει ο ΟΚΧΕ. Ο ΟΚΧΕ θα συστήσει μη αμειβόμενες ομάδες εργασίας στις οποίες θα μπορεί να συμμετέχει όποιος επιθυμεί.

Επιπλέον, πριν την υιοθέτηση του πλαισίου προβλέπεται η ανάρτησή του για διαβούλευση στο www.opengov.gr .


Δείτε επίσης...

Nόμος 3882/2010 ΦΕΚ 166 Α           

Αιτιολογική Έκθεση 

Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις ΚΥΑ

Υπουργικές Αποφάσεις         

Εγκύκλιοι

Προεδρικά Διατάγματα         

Πράξεις Υπουργικού Συμβουλίου

Άλλα

 

 

Τελευταία Ενημέρωση στις Τρίτη, 28 Φεβρουάριος 2012 12:52